De val van Albert I

boek vrijdag 05 maart 2004

Jacques Noterman

Zeventig jaar geleden stierf koning Albert. BelgiŽ en de bevriende landen stonden verstomd. Vanuit alle hoeken van de wereld kwamen blijken van medeleven, ondermeer van Albert Einstein, die in 1933 uit Duitsland was weggevlucht en even in Den Haan had gewoond. Volgens de officiŽle versie was de heldhaftige koning-ridder van de Eerste Wereldoorlog en getrainde bergbeklimmer verongelukt door een val van een rots in Marche-les-Dames, nabij Namen. Albert stierf op 17 februari 1934. In maart verscheen een eerste boek, in april een tweede en in 1940 stond de teller op niet minder dan 86. Jacques Noterman heeft dus veel voorgangers.

Naast die officiŽle versie, begonnen al vlug allerlei geruchten een eigen leven te leiden. Journalist Jacques Noterman kreeg een tip van Ďeen politicus die anoniem wenst te blijvení, vroeg en kreeg na drie maanden een kopie van het dossier en ging op zoek naar de vele onverklaarbare elementen in het dossier. In het tweede hoofdstuk somt de auteur een aantal mogelijke schuldigen op: de Duitse, Franse of Britse geheime dienst; een bedrogen echtgenoot van een minnares; graaf Xavier de Grunne; een minnaar van koningin Elisabeth; een ruzie in het gezin. Pas in hoofdstuk 15 sluit de auteur er een deel van uit. Hij houdt de lezer dus in spanning.

Verder beschrijft hij het decor van die tijd zoals de auto, de rots, het weer, de lichamelijke conditie van de vorst en objecten die verdwenen. Hij portretteert ook de dramatis personae waaronder een tiental hofmedewerkers en vrienden van de koning, allemaal Franstaligen waaronder enkele inwoners van Marche-les-Dames. Hij schildert ook een portret van de talentrijke en omstreden koningin Elisabeth en haar minnaars waaronder Albert Einstein en Hendrik De Man. Bij het nieuws van de dood zei ze geen woord en liet ze geen traan. Het boek bevat een reeks tegenstrijdigheden en onbeantwoorde vragen. Het levert boeiende lectuur, die ieders nieuwsgierigheid prikkelt, maar daarom nog geen bewijs levert. We krijgen ook een gedetailleerd overzicht per uur en minuut van 17 en 18 februari. Achteraan wordt dat nog eens hernomen in de vorm van een tijdslijn. Uiteindelijk beschrijft de auteur hoe hij zelf het terrein gaat onderzoeken, de expertiseverslagen en de mogelijke gevolgen als de waarheid of zijn waarheid aan het licht zou komen. Om uitsluitsel te geven stelt Noterman voor om het lijk op te graven in Laken.

Het boek heeft historisch en wetenschappelijk een grote waarde. Noterman wijst op tegenstrijdige verklaringen, ongerijmdheden, gemiste kansen, het feit dat Albert al in 1932 een testament zou opgemaakt hebben en een levensverzekering afgesloten van 5 miljoen toenmalige BF, goed voor 3,3 miljoen euro nu. Hij wijdt ook op het ontbreken van de plaats van overlijden in de akte, het feit dat de overlijdensakte niet werd ingeschreven in de registers van Marche-les-Dames, het weglaten van een lijkschouwing, een bril die samen met de rest van de klimuitrusting pas later ongedeerd werd teruggevonden en onderzoeksrechters die het verband rond het hoofd van de koning lieten en dus de wonde niet zagen.

Maar anderzijds levert hij geen enkel bewijs voor een eventuele moord of zelfmoord. De auteur is er zelf van overtuigd dat het geen ongeval was. Hij vermoedt dat Albert vermoord werd in het paleis van Laken en dat zijn lijk nadien naar Marche-les-Dames werd vervoerd. Hij toont aan dat het onderzoek niet volgens de regels is verlopen en concludeert dat er maar twee mogelijkheden overblijven: moord of zelfmoord. We hebben in ons landje wel meer ervaring met geklungel bij ongevallen en moordpartijen.. Zijn voorstel om het lijk op te graven lijkt mij utopisch: de koninklijke familie heeft daar niets bij te winnen en ons parlement heeft niet de gewoonte een confrontatie met Laken aan te gaan.

Het boek is interessant voor al wie meer wil weten over het privť-leven van Albert en Elisabeth, over hun liefjes en minnaars en over hun eventuele bastaardkinderen. Historici moeten intussen geduldig wachten op een degelijke wetenschappelijke studie.


Recensie door Jef Abbeel

Jacques Noterman, De val van Albert I, Van Halewyck, 2004, 310 blz.

Links
mailto:jef.abbeel@skynet.be
Share |

De Arabische Revolutie:

tussen droom en werkelijkheid

Op woensdag 5 april 20.00 uur

Afspraak in De Markten (Oude graanmarkt 5, 1000 Brussel) voor een avond met Koert Debeuf,

schrijver, columnist, directeur van het Tahrir Institute for Middle East Policy Europe en onderzoeker aan de Universiteit van Oxford.

Zijn recentste boek is "Inside the Arab Revolution. Three Years on the Front Line of the Arab Spring".

Koert zal gebaseerd op zijn persoonlijke ervaringen de Arabische Revolutie trachten te kaderen door parallellen te trekken met de Franse Revolutie en door een aantal inzichten te bieden in het Midden Oosten.

Uw aanmeldingsmail aan info@liberales.be geldt als inschrijving.

STEUN LIBERALES

Liberales werkt met onbezoldigde vrijwilligers en beperkt haar kosten tot een minimum. Toch hebben wij middelen nodig voor noodzakelijke uitgaven zoals abonnementen voor website en mailverkeer.

Uw steun is welkom op onze bankrekening BE44 3900 2047 5745. Ook kleine bedragen worden gewaardeerd. Vermeld het woord 'steun' als referentie.

Met hartelijke dank

Nieuwsbrief

Schrijf je in voor onze wekelijkse nieuwsbrief

Liberales TV

Contact

Claude Nijs
gsm: +32476 343098
claude@liberales.be