Griekse democratie

boek vrijdag 10 maart 2006

Frits Naerebout

In de reeks ‘De Oudheid’ verschijnen onderwerpen van politieke, godsdienstige, economische en mythologische aard uit de wereld van Grieken, Romeinen en het Nabije Oosten. Over die onderwerpen is momenteel weinig recente literatuur beschikbaar in het Nederlands. De auteurs situeren de onderwerpen in de hedendaagse context en wijzen op overeenkomsten en verschilpunten.

In dit eerste deeltje over de Griekse en vooral de Atheense democratie legt de Leidse docent Frits Naerebout omstandig uit hoe niet enkel de directe democratie, maar ook een koningschap of een tyrannis in een stadstaat functioneerde. Hij omschrijft hoe klein de meeste poleis waren (doorgaans een oppervlakte van 50 tot 100 km², met telkens ongeveer 2.500 tot 4.500 inwoners) en dat Athene een uitzondering was met een oppervlakte van 2.650 km², 50.000 burgers in de vijfde eeuw en 30.000 burgers in de vierde eeuw. De landstreek Attica telde met vrouwen, kinderen, metoiken en slaven erbij minimaal 200.000 en maximaal 350.000 inwoners, van wie er hooguit 50.000 binnen de Atheense stadsmuren woonden. Over de 144 andere stadstaatjes staat heel wat minder informatie.

Het boekje begint boeiend, geeft opmerkelijk cijfermateriaal over de oppervlakte, de inwoners, de burgers en niet-burgers, de concrete werking van de politieke en juridische instellingen, de sterke kanten en de beperkingen. Maar dan verzandt het in een minutieuze, bijna eindeloze opsomming en verklaring van alle mogelijke Griekse termen die iets met politiek of recht te maken hebben. Een alfabetische verklarende woordenlijst of zakenregister ontbreekt hierbij helaas.

Wie geen gymnasiale opleiding heeft gehad, moet wel heel veel aandacht opbrengen bij de lectuur. Het boek is dus zeker niet vulgariserend, zoals de studies en klassieken van Fik Meijer. Wie wel klassieke talen gestudeerd heeft, krijgt hier een stevige repetitie van zijn kennis en voorbeelden hoe het systeem in de praktijk werkte. Dank zij de zeer genuanceerde toelichtingen, merk je ook hoe ingewikkeld de staatsstructuur in elkaar zat. Gelukkig zijn de vele en schitterende illustraties zeer functioneel en verhelderend. Ze tonen ondermeer hoe ostraka, pinakia, het stenen spreekgestoelte en andere attributen van de Atheense staatsinrichting eruit zagen en gebruikt werden.

Het boek lijkt mij het meest geschikt voor classici en historici: voor hen is dit een juweeltje. Zij zullen zeker genieten van de heldere, gedegen, geduldige en genuanceerde uitleg. Zij krijgen ook een hele lijst literatuur, voornamelijk Engelstalig. Maar het is zware kost voor de doelgroep voor wie het eigenlijk bedoeld was: leken met een algemene, culturele belangstelling. Zij zullen misschien vroegtijdig afhaken.


Recensie door Jef Abbeel

Frits Naerebout, Democratische politiek in het klassieke Athene, Salomé-Amsterdam University Press, 2005

Links
mailto:jef.abbeel@skynet.be
Share |

De Arabische Revolutie:

tussen droom en werkelijkheid

Op woensdag 5 april 20.00 uur

Afspraak in De Markten (Oude graanmarkt 5, 1000 Brussel) voor een avond met Koert Debeuf,

schrijver, columnist, directeur van het Tahrir Institute for Middle East Policy Europe en onderzoeker aan de Universiteit van Oxford.

Zijn recentste boek is "Inside the Arab Revolution. Three Years on the Front Line of the Arab Spring".

Koert zal gebaseerd op zijn persoonlijke ervaringen de Arabische Revolutie trachten te kaderen door parallellen te trekken met de Franse Revolutie en door een aantal inzichten te bieden in het Midden Oosten.

Uw aanmeldingsmail aan info@liberales.be geldt als inschrijving.

STEUN LIBERALES

Liberales werkt met onbezoldigde vrijwilligers en beperkt haar kosten tot een minimum. Toch hebben wij middelen nodig voor noodzakelijke uitgaven zoals abonnementen voor website en mailverkeer.

Uw steun is welkom op onze bankrekening BE44 3900 2047 5745. Ook kleine bedragen worden gewaardeerd. Vermeld het woord 'steun' als referentie.

Met hartelijke dank

Nieuwsbrief

Schrijf je in voor onze wekelijkse nieuwsbrief

Liberales TV

Contact

Claude Nijs
gsm: +32476 343098
claude@liberales.be