De Boekhandelaar

boek

Chris Ceustermans

In een vorig leven was de jonge veertiger Chris Ceustermans journalist. Hij tokkelde toen ook verhalen en gedichten uit zijn PC. Dit bracht hem naar een van de eerste edities van De Nacht in Antwerpen. Na een vlucht naar de ambtenarij keerde hij terug naar de literatuur. Zijn debuutroman De Boekhandelaar werd meteen gekatapulteerd naar een nominatie van de AKO Literatuurprijs.

Het hoofdpersonage, de in de ik-vorm vertellende Johan, treurt om zijn twee maanden eerder verongelukte vrouw Anna, een “would-be”-schrijfster. Wanneer Johan kort hierop een mailtje leest, bestemd voor zijn vrouw, van een zekere ‘Leonski’, begint hij te vermoeden dat Anna niet zomaar is omgekomen: vermoord (?), zichzelf de dood ingejaagd (?) of onder invloed van de duidelijk op haar verslingerde Leonski (?) die haar in zijn mails zijn ‘liefste Anna Karenina’ noemt omdat zij hem herinnert aan de mooie figuur van Tolstoj, haar tragische liefde, haar strenge en gevoelloze huwelijk, de hopeloze situatie.

Leonski

Op een boekenmarkt in open lucht leert Johan toevallig Leonski kennen. Zij grappen wat onder elkaar (“boekenlezers, nog erger dan opkopers van oud ijzer”) en Johan vermoedt snel dat deze oudere man de Leonski moet zijn die in de ban van Anna is. Leonski weet niet dat Anna al twee maanden eerder begraven werd. De twee mannen blijken gefascineerd door boeken en Leonski droomt van een antiek pand in de Antwerpse binnenstad te huren om er zijn 8.000 boeken te slijten. Johan is onder de indruk en zal hem financieel en moreel helpen. Als zoon van een kapitaalkrachtige projectontwikkelaar gaat hij hierdoor in de clinch met zijn vader, die de bouwvallige panden wil slopen.

Johan onthult niets van zijn identiteit aan Leonski en blijft hopen om ooit te weten te komen wat er precies is gebeurd die bewuste nacht van Anna’s dood. De mailtjes die Leonski blijft sturen naar Anna beantwoordt Johan in haar naam. Misschien schrikt de titel sommige kandidaat-lezers af. Dat hoeft niet. Het boek is bewonderenswaardig, vlot geschreven, spannend en intrigerend, ook voor mensen die een aversie hebben van boekhandels! De twee centrale figuren zijn complexe mensen. Zij worstelen met zichzelf, vooral Johan, die zijn vrouw, zijn alter ego, heeft verloren en in opstand komt tegen wat zijn vader hem opdringt. Net als Leonski wil Johan vooral overleven in het leven van elke dag.

Thriller?

De vraag, die al vaker gesteld werd: is De Boekhandelaar een soort (literaire) thriller? Er zitten elementen van een thriller in, maar de zogenaamde thrillerdraadjes ontbreken, er is geen thrillerstructuur, maar er zijn wel thrillerplot-elementen. Volgens Ceustermans is een boek een metafoor, iets fragiels, een symbool voor mensen die er tijd en moeite insteken, een symbool voor de tastbaarheid, voor het verzamelen, de aantrekkingskracht door de geur van oud papier. Met afschuw analyseert Ceustermans de opkomst van de digitale wereld. Ook de liefde – in al haar facetten – krijgt een wrange benadering: Johan heeft een nietszeggende liaison met de jonge secretaresse van zijn bejaarde vader en Leonski haalt een illegaal Oost-Europees hoertje in huis.

Een aantal literaire iconen passeren de revue: vooral de Antwerpse cultfiguur J.P. Berckmans (1953-2008), die zijn leven lang leed aan zware endogene depressies, op een blauwe maandag ook boekverkoper was, een vaste klant van café De Raag (in het boek café De Kraai) en net als Ceustermans dweepte hij met jazz. Ook bewonderend wordt opgekeken naar Donald Barthelme, de Amerikaanse schrijver die bekend werd door zijn speelse, postmodernistische stijl, en Bruce Chatwin, die een grote aantrekkingskracht uitoefende op zowel vrouwen als mannen. En of het uitkijken is naar Ceustermans’ volgende roman, Luizenbloed, die eerlang verschijnt!


Recensie door John Rijpens

Chris Ceustermans, De Boekhandelaar, Manteau, 2014, 207 blz.; 19,99 euro.

Links
Mailto:info@liberales.be
Share |

De Arabische Revolutie:

tussen droom en werkelijkheid

Op woensdag 5 april 20.00 uur

Afspraak in De Markten (Oude graanmarkt 5, 1000 Brussel) voor een avond met Koert Debeuf,

schrijver, columnist, directeur van het Tahrir Institute for Middle East Policy Europe en onderzoeker aan de Universiteit van Oxford.

Zijn recentste boek is "Inside the Arab Revolution. Three Years on the Front Line of the Arab Spring".

Koert zal gebaseerd op zijn persoonlijke ervaringen de Arabische Revolutie trachten te kaderen door parallellen te trekken met de Franse Revolutie en door een aantal inzichten te bieden in het Midden Oosten.

Uw aanmeldingsmail aan info@liberales.be geldt als inschrijving.

STEUN LIBERALES

Liberales werkt met onbezoldigde vrijwilligers en beperkt haar kosten tot een minimum. Toch hebben wij middelen nodig voor noodzakelijke uitgaven zoals abonnementen voor website en mailverkeer.

Uw steun is welkom op onze bankrekening BE44 3900 2047 5745. Ook kleine bedragen worden gewaardeerd. Vermeld het woord 'steun' als referentie.

Met hartelijke dank

Nieuwsbrief

Schrijf je in voor onze wekelijkse nieuwsbrief

Liberales TV

Contact

Claude Nijs
gsm: +32476 343098
claude@liberales.be