Een zomer met Montaigne

boek

Antoine Compagnon

Montaigne was een groot bewonderaar Herakleotos. Dat mag trouwens blijken uit Antoine Compagnons Een zomer met Montaigne, waarin beschreven wordt hoe deze Franse wijsgeer Herakleitos tot voorbeeld nam in zijn zoektocht naar de waarheid. Dat is een kwestie van nederigheid en voorlopigheid, schrijft scepticus Montaigne is zijn essay Het berouw, en hij is er zelfs niet zeker van of de mens wel in staat is die waarheid ooit te kennen.

Compagnons boek bestaat uit korte teksten die hij oorspronkelijk voor de Franse radio schreef en inlas. Het zijn meditaties over frappante passages uit Montaignes Essays die zo opgesteld zijn dat ze niet alleen ideeën naar voor schuiven, maar de lezer ook aanzetten zelf na te denken, een bezigheid waar je rust en tijd voor moet hebben en die best ook wat zomerzon kan verdragen. Michel de Montaigne schreef zijn essays immers ook in de zon, in zijn kasteel in de Dordogne, waar hij zich in 1571 terugtrok na een mooie carrière in de politiek en de rechtspraak. Hij wou de rest van zijn leven al lezend doorbrengen, maar hij besefte al gauw dat hij zijn angsten en demonen zo niet onder controle zou krijgen. Daarvoor diende hij zijn gedachten te ordenen en op papier te zetten, wat hem meteen tot een van de interessantste renaissance-filosofen maakte.

Filosoferen is leren hoe je sterven moet, beweerde Montaigne, maar in feite bedoelde hij eerder leren hoe je het leven onder controle krijgt en dat was voor hem een kwestie van gelijk blijven in veranderlijkheid. Het was een streven naar standvastigheid en rust: dezelfde mens blijven, ook al word je iedere dag weer wat ouder. Maar om zich heen zag hij heel wat anders. Er heerste naijver en bedrog.

Montaigne vatte zijn filosofie samen in zijn laatste essay, Over de ervaring, en wel in een vrij scabreuze passage: “Toen de grote Aesopus zijn meester eens onder het wandelen door zag pissen, riep hij uit: ‘Wat, moeten wij zo meteen ook nog onder het rennen kakken?’” Neem tijd om te leven, bezweert Montaigne zijn lezers, geef je over aan het lot, haast je niet als het niet nodig is en geniet van het moment. En ga op reis, want dat is het meest inspirerende wat je kunt doen. Zo kom je in contact met andere culturen en gebruiken en leer je jezelf relativeren.

Best van al vertrek je ook zonder specifiek doel voor ogen, laat je je overweldigen door de wereld en neem je de tijd om tot rust te komen. Misschien zul je dan Cicero’s inzicht wel eren dat je je essentie niet ontdekt door rücksichtslos carrière te maken, maar wel door er af en toe eens uit te stappen en tijd te maken om te lezen en na te denken.


Recensie door Marnix Verplancke

Antoine Compagnon, Een zomer met Montaigne, Athenaeum - Polak & Van Gennep, 2014, 132 p., 15 euro.

Links
mailto:marnix.verplancke@skynet.be
Share |

De Arabische Revolutie:

tussen droom en werkelijkheid

Op woensdag 5 april 20.00 uur

Afspraak in De Markten (Oude graanmarkt 5, 1000 Brussel) voor een avond met Koert Debeuf,

schrijver, columnist, directeur van het Tahrir Institute for Middle East Policy Europe en onderzoeker aan de Universiteit van Oxford.

Zijn recentste boek is "Inside the Arab Revolution. Three Years on the Front Line of the Arab Spring".

Koert zal gebaseerd op zijn persoonlijke ervaringen de Arabische Revolutie trachten te kaderen door parallellen te trekken met de Franse Revolutie en door een aantal inzichten te bieden in het Midden Oosten.

Uw aanmeldingsmail aan info@liberales.be geldt als inschrijving.

STEUN LIBERALES

Liberales werkt met onbezoldigde vrijwilligers en beperkt haar kosten tot een minimum. Toch hebben wij middelen nodig voor noodzakelijke uitgaven zoals abonnementen voor website en mailverkeer.

Uw steun is welkom op onze bankrekening BE44 3900 2047 5745. Ook kleine bedragen worden gewaardeerd. Vermeld het woord 'steun' als referentie.

Met hartelijke dank

Nieuwsbrief

Schrijf je in voor onze wekelijkse nieuwsbrief

Liberales TV

Contact

Claude Nijs
gsm: +32476 343098
claude@liberales.be